Mantar Enfeksiyonu (Tinea Pedis) Nedir?
Ayak mantarı, genellikle ayak parmakları arasında veya ayak tabanında görülen, kaşıntı, kızarıklık, soyulma ve bazen kötü kokuya neden olan bir mantar enfeksiyonudur. Nemli ve sıcak ortamlarda hızla çoğalan mantarlar, özellikle havuz, spor salonu gibi ortak kullanım alanlarından bulaşabilir. Tedavi edilmediğinde tırnaklara yayılabilir ve kronikleşebilir.
Mantar Enfeksiyonunun Belirtileri
- Ayak parmakları arasında beyazlaşma, çatlaklar ve soyulma
- Şiddetli kaşıntı ve yanma hissi
- Kızarıklık ve içi sıvı dolu kabarcıklar
- Kuru, pullu deri ve kötü koku
- Tırnaklarda kalınlaşma, renk değişimi veya kırılganlık
Mantarlı Ayak Tedavi Yöntemleri
- Topikal (Yüzeysel) Antifungal Kremler ve Spreyler: Eczanelerde reçetesiz satılan klotrimazol, mikonazol, terbinafin içeren kremler, enfeksiyonun hafif ve erken evrelerinde etkilidir. Temiz ve kuru ayaklara, belirtilen bölgelere düzenli olarak uygulanmalıdır.
- Reçeteli Oral (Ağızdan Alınan) İlaçlar: Enfeksiyon şiddetliyse, tırnaklara yayıldıysa veya topikal tedavilere yanıt vermiyorsa, doktorunuz itrakonazol, terbinafin gibi oral antifungal ilaçlar reçete edebilir. Karaciğer fonksiyonlarını etkileyebileceğinden, doktor kontrolünde kullanılmalıdır.
- Antifungal Tozlar ve Pudralar: Tedavi sürecinde ayakların kuru kalmasını sağlamak ve tekrarlamayı önlemek için ayakkabı ve çoraplara antifungal tozlar uygulanabilir.
- Doğal ve Destekleyici Yöntemler: Bazı kişiler ayaklarını günde 2-3 kez sirke, çay ağacı yağı veya karbonatlı su banyosunda bekletmek gibi yöntemlerden fayda görebilir. Ancak bunlar ana tedavi yerine geçmez ve doktora danışılarak kullanılmalıdır.
Mantar Enfeksiyonundan Korunma ve Tekrarlamayı Önleme Yolları
- Ayaklarınızı her gün yıkayın ve özellikle parmak aralarını iyice kurulayın.
- Pamuklu veya nemi emen çoraplar giyin ve her gün değiştirin.
- Havlu, terlik gibi kişisel eşyalarınızı başkalarıyla paylaşmayın.
- Halka açık, nemli yerlerde çıplak ayakla yürümekten kaçının; terlik kullanın.
- Ayakkabılarınızı dönüşümlü kullanarak içlerinin kurumasını sağlayın.
- Ayakkabılarınızı antifungal spreylerle düzenli olarak dezenfekte edin.
Doktora Ne Zaman Başvurulmalı?
Evde uyguladığınız tedaviler 2 hafta içinde iyileşme göstermiyorsa, enfeksiyon şiddetleniyorsa, ağrı, iltihap veya ateş varsa, diyabet veya bağışıklık sistemi sorununuz varsa mutlaka bir dermatoloğa başvurun. Doğru teşhis ve tedavi için profesyonel yardım almak önemlidir.
|